Newsletter

Jeśli chcesz być na bieżąco z nowościami na stronie dodaj swój e-mail:

Poradnik - Niemowlak - Zdrowie i pielęgnacja

Stomia u noworodka

Zdrowie i pielęgnacja

Około 75% stomii u pacjentów poniżej 18. roku życia wyłanianych jest w grupie noworodków i niemowląt, a jej wyłonienie ma charakter czasowy. Przyczyny jej wytworzenia mają duży wpływ na dalszy rozwój i pielęgnację dziecka.

Prof. dr hab. n. med. Elżbieta Gawrych z Katedry i Kliniki Chirurgii Dziecięcej i Onkologicznej PUM w Szczecinie:

Wskazaniem do wykonania stomii w okresie noworodkowym mogą być zaburzenia unerwienia przewodu pokarmowego: wrodzony brak zwojów nerwowych (choroba Hirschsprunga), a zwłaszcza u dzieci przedwcześnie urodzonych – niedorozwój tych zwojów.

Zmiany zapalne jelit, pod postacią martwiejącego zapalenia jelit z perforacją (przedziurawieniem ściany jelita), są także wskazaniem do wykonania stomii.

Czym jest stomia?

Stomia to celowe, chirurgicznie wytworzone połączenie światła jelita z powierzchnią skóry brzucha. W wyniku jej wyłonienia maluszek wypróżnia się właśnie przez stomię. W zależności od miejsca wyłonienia wyróżnia się:

  • kolostomię - połączenie światła jelita grubego ze skórą,
  • ileostomię - połączenie światła jelita cienkiego ze skórą, 
  • urostomię - połączenie światła dróg moczowych bezpośrednio ze skórą lub poprzez jelito cienkie.

Wskazania u noworodków

W okresie noworodkowym przyczyną wyłonienia stomii są przede wszystkim wady wrodzone, takie jak zarośnięcie odbytu, niedrożność jelita cienkiego lub grubego czy kloaka (połączenie dolnych dróg moczowych i końcowego odcinka przewodu pokarmowego).

Wskazania u niemowląt

U niemowląt i dzieci starszych wskazania do wyłonienia stomii są nieco inne niż u noworodków. Zazwyczaj jest to:

  • nabyta niedrożność przewodu pokarmowego, 
  • choroba Leśniowskiego-Crohna, 
  • nowotwory, 
  • ciężkie urazy miednicy z uszkodzeniem odbytu.

    U dzieci starszych i nastolatków stomia zwykle towarzyszy leczeniu nieswoistych zapaleń jelit oraz perforacji jelita z rozlanym zapaleniem otrzewnej.
    Dr Stanisław Paradowski, kierownik Oddziału Chirurgii SPZOZ w Szczecinie: U najmłodszych pacjentów przetoki jelitowe zwykle wyłaniane są czasowo, czyli do czasu kiedy będzie można odtworzyć ciągłość przewodu pokarmowego.

     W pewnym sensie to etap leczenia takiego noworodka, rzadko jest to stomia stała. W większości przypadków istnieje możliwość odtworzenia całości przewodu pokarmowego i normalnego funkcjonowania. 
    Stomie czasowe u dzieci zamyka się w różnym okresie. Jest on zależny od choroby podstawowej, będącej przyczyną wyłonienia stomii u noworodka, i zwykle trwa od 1 miesiąca do 3 miesięcy od jej wykonania. Rzadko zdarza się, że przetoki jelitowe u dzieci wykonywane są na całe życie.

Pielęgnacja skóry

Opieka nad dzieckiem z wyłonioną stomią to trudne zadanie dla rodziców. Wymaga cierpliwości i dokładności, ponieważ jest nowym ujściem treści jelitowej u dziecka. Skóra na brzuszku malucha nie jest przyzwyczajona do kontaktu z tą treścią, dlatego najważniejszą sprawą staje się codzienna pielęgnacja i prawidłowe zabezpieczenie wytworzonej stomii.

Sprzęt stomijny i opatrunek należy zmieniać u dzieci jak najczęściej, ponieważ szczególnie przy stomii wyłonionej na jelicie cienkim łatwo dochodzi do podrażnień i stanów zapalnych skóry wokół przetoki. Sprzęt stomijny, aby nie powodował odparzeń, powinien być szczelnie przyklejony na dokładnie osuszoną skórę.

W razie wystąpienia odparzeń poleca się przed jego założeniem stosowanie pasty osłaniającej lub pierścieni uszczelniających. Jedną z podstawowych czynności pielęgnacyjnych jest kąpiel dziecka (aby nie dopuścić do uszkodzenia skóry wokół stomii, przed kąpielą warto sprawdzić także paznokcie maluszka i w razie potrzeby je obciąć).

Dziecko można kąpać bez woreczka stomijnego. Skórę wokół przetoki należy delikatnie umyć wodą z mydłem i dokładnie osuszyć. Należy unikać dotykania i pocierania wyłonionego jelita. Samą przetokę na czas mycia skóry powinno się osłonić gazikiem. Jeżeli wyłoniony brzeg jelita jest suchy, można delikatnie zmoczyć go ciekłą parafiną.

Następnie przykleja się sprzęt stomijny - otwór w płytce, który przyklejamy do skóry, powinien być dokładnie dopasowany do kształtu i szerokości przetoki. W pozostałych sytuacjach dziecko można kąpać także z workiem stomijnym - mówi prof. dr hab. n.med. Elżbieta Gawrych z Katedry i Kliniki Chirurgii Dziecięcej i Onkologicznej PUM w Szczecinie.

Cenna wiedza o powikłaniach

Problemy mogą pojawić się zarówno w pierwszych dniach po operacji, jak i kilka miesięcy po zabiegu. Powikłania, które mogą wystąpić po operacji to: obrzęk, niedokrwienie z martwicą stomii, przepukliny stomijne, zakażenia rany okołostomijnej.

Błona śluzowa jelita jest bardzo delikatna, dlatego trzeba szczególnie chronić ją przed urazami. W innym wypadku może dojść także do krwawienia ze ściany wyłonionego jelita. Do późniejszych powikłań można zaliczyć odparzenia skóry wokół stomii, rozejście się rany wokół przetoki, zwężenie przetoki czy wypadanie błony śluzowej przetoki.

Codzienna i prawidłowa pielęgnacja dziecka pozwala uniknąć wielu powikłań związanych z wyłonieniem przetoki jelitowej. Podstawą zabezpieczenia stomii jest woreczek stomijny. Źle dobrany sprzęt stomijny i wyciekająca treść jelitowa może być przyczyną podrażnienia skóry wokół stomii, np. pojawienia się wyprysku kontaktowego i alergii.

W wyniku zakażenia i stanów zapalnych następuje zwężenie stomii wokół wyłonionej przetoki, dla którego charakterystyczne jest wydalanie „ołówkowatego” stolca i niepokój dziecka. Powodem do niepokoju dla rodziców może być brak stolca w przetoce lub wzdęcia brzuszka. Mogą one sygnalizować niedrożność jelit.

W przypadku powikłań, z którymi rodzice nie są w stanie sobie poradzić, powinni zgłosić się do pielęgniarki stomijnej lub lekarza prowadzącego dziecko po zabiegu operacyjnym. Kontrole ambulatoryjne z dzieckiem powinny odbywać się co dwa tygodnie lub częściej, w razie konieczności. 

Zobacz też:

Pozostałe porady

Nowe chusteczki KINDII CREAM Skuteczne oczyszczanie i kremowa pielęgnacja.

Zdrowie i pielęgnacja

Delikatna skóra dzieci wymaga wielkiej troskliwości i szczególnej uwagi - zwłaszcza, gdy maluszek ma skłonność do podrażnień, alergii czy atopii. W tym przypadku przy zabiegach higienicznych najlepiej sprawdzają się produkty, które nie tylko oczyszczają, lecz również mają działanie pielęgnacyjne. W ich składzie szczególnie cenna jest obecność naturalnych emolientów, które tworzą na skórze barierę ochronną. Nowe chusteczki Kindii Cream zapewniają delikatne i skuteczne oczyszczenie oraz pielęgnację wrażliwej skóry niemowląt. To innowacyjny produkt typu "2 w 1", spełniający oczekiwania mam poszukujących wygodnych rozwiązań w codziennej higienie najmłodszych.

Czytaj dalej
Twój maluszek ma alergie? Przyczyny poszukaj w… szafie!

Zdrowie i pielęgnacja

Na delikatnym, aksamitnym ciałku maluszka pojawiają się niepokojące zaczerwienienia, uciążliwe, swędzące wysypki, a od pewnego czasu towarzyszą mu nawracające duszności? Jedną z prawdopodobnych przyczyn mogą być właśnie ubranka dziecka, które coraz częściej stają się przyczyną alergii i jej groźnych powikłań.

Czytaj dalej
Patent na bolesne ząbkowanie

Zdrowie i pielęgnacja

Ząbkowanie to bardzo indywidualny okres dla każdego niemowlaka. Niektóre dzieci przechodzą go prawie bezobjawowo, inne donośnie informują świat o wyrastających im zębach płaczem i grymasami. To trudny czas nie tylko dla dzieci, ale także ich rodziców, szukających skutecznego i szybkiego rozwiązania, które pozwoli na uśmierzenie bólu malucha. Sposobów na złagodzenie bolesnego swędzenia jest wiele, począwszy od tych znanych i sprawdzonych, polecanych przez mamy i babcie, na tych rekomendowanych przez lekarzy i farmaceutów kończąc. Podpowiadamy najpopularniejsze z nich, by każdy rodzic mógł znaleźć swój patent na ząbkowanie.

Czytaj dalej

Polecane produkty

OptiMusss

Zdrowa Kropla Przyjemności! OptiMusss to nowoczesne preparaty musujące zawierające soki owocowe: pomarańczowy, brzoskwiniowy i cytrynowy. Preparaty OptiMusss nie zawierają cukru i mogą być stosowane przez diabetyków. Czytaj dalej

Poradnik

Pasja - klucz do budowy motywacji u dziecka

Rozwój i edukacja

Dzieci potrzebują regularnych bodźców oraz motywacji do działania. Jedną ... Czytaj dalej
Nowe chusteczki KINDII CREAM Skuteczne oczyszczanie i kremowa pielęgnacja.

Zdrowie i pielęgnacja

Delikatna skóra dzieci wymaga wielkiej troskliwości i szczególnej uwagi - zwłaszcza, ... Czytaj dalej
Zobacz wszystkie